Columns

Proefnotities

Eskimo’s hebben meer dan 50 woorden om sneeuw te beschrijven. Om aan te geven of het vers is, een pak, windgestriemd, verijsd, gevaarlijk of juist ideaal om een iglo mee te bouwen. Als je er dagelijks door omgeven bent, ontwikkel je vanzelf een genuanceerd vocabulair om iets te beschrijven. Het Albanees heeft op die manier 27 woorden voor het woord snor, van matje, harige tot aan krul. Klaarblijkelijk hebben Albaniërs veel baardgroei.
Als het op wijn aan komt, kent onze taal die diepte niet. We hebben druivennat, vino, bubbels, slobber, en wijn zelf, maar heel veel meer synoniemen vind ik niet. En zelfs in landen als Frankrijk, Spanje, Portugal en Italië waar wijn bij het dagelijks leven hoort, is de taal om het te beschrijven in vergelijking arm. De Fransen hebben bij lange na niet het aantal woorden voor wijn als de Eskimo’s hebben voor sneeuw of de Albaniërs voor snorren.
Daar staat tegenover dat onze proefnotities wel sterk zijn uitgebreid. Zo beschrijft Hugh Johnson de Lafite 1900 in slechts vier woorden terwijl Harold Hamersma een supermarket riesling het zevenvoudig aantal woorden gunt: ‘Wit van een fonkelende frisheid. Rinse zuren een zacht zoetje. Bijzonder levendig en buitengewoon verteerbaar. Schooiert lekker met de schol. Sluit een superieur verbond met de citrus.’ Ook al zou je dat van deze proefnotitie niet zeggen, biedt het hedendaags wijnlexicon een accurater beeld van hoe een wijn proeft en ruikt dan vroeger. Zelfs het meest bescheiden achteretiket van nu geeft meer informatie over de vloeistof in de fles dan een negentiende eeuwse proefnotitie.
De echte uitdaging van een proefnotitie echter is niet alleen om begrijpelijk te maken wat er in de fles zit maar ook om die wijnen te onderscheiden die aandacht en reflectie verdienen ten opzichte van de alledaagse slobbers die geen ceremonie behoeven. En het moeilijke daarvan is om dat te doen zonder elitair over te komen, snobberig of neerbuigend, zonder wijnliefhebbers tegen je in het harnas te jagen voordat ze al aan de wijn zijn begonnen..
Complexe wijnen verkopen –als huis, merk of wijnschrijver- is een van de grote uitdagingen van deze tijd. Uitdagend, maar niet onmogelijk. We moeten gewoon ons vocabulair wat uitbreiden; als immers eskimo’s met 50 woorden kunnen komen voor sneeuw, kunnen wij toch wel hetzelfde doen voor wijn?